Pasen heet in Italië Pasqua, en Paasmaandag Pasquetta. Sicilië is behoorlijk katholiek, en dat merk je rond Pasen meer dan in de rest van het jaar: in de week voor Pasen trekken er processies door bijna elk dorp. Tegelijk is het een feest van familie, lange lunches, enorme chocolade-eieren en de eerste picknick van het jaar. Op deze pagina lees je hoe Sicilianen Pasen vieren, welke paastradities je echt niet in Nederland ziet en waar je als bezoeker rekening mee houdt.
Pasen op Sicilië in het kort:
• Paaszondag is een familiedag met een lange lunch
• Pasquetta (Paasmaandag) is de dag van de picknick of barbecue in de natuur
• Kinderen krijgen van iedereen een groot chocolade-ei met een verrassing erin
• In de Goede Week zijn er processies in heel Sicilië, met als bekendste de Misteri van Trapani
• Bij de Etna: de Diavolata van Adrano op Paaszondag
• Goede Vrijdag is in Italië géén vrije dag, Paasmaandag wel
Op deze pagina:
- Wanneer is het Pasen?
- Zo vieren Sicilianen Pasen
- Chocolade-eieren met een verrassing
- Kerk en processies in de Goede Week
- Bijzondere paastradities op Sicilië
- Wat eet je met Pasen?
- Pasquetta: picknicken op de Etna
- Excursies rond Pasen
- Veelgestelde vragen
Wanneer is het Pasen?
Pasen valt elk jaar op een andere datum, ergens tussen eind maart en eind april. De komende jaren:
| Jaar | Paaszondag | Pasquetta (Paasmaandag) |
| 2027 | 28 maart | 29 maart |
| 2028 | 16 april | 17 april |
| 2029 | 1 april | 2 april |
| 2030 | 21 april | 22 april |
Let op: in 2027 valt Pasen heel vroeg. Eind maart ligt er op de Etna vaak nog sneeuw, terwijl het lager op de vulkaan en aan de kust al lente is.
Zo vieren Sicilianen Pasen
Een Italiaans spreekwoord zegt: “Natale con i tuoi, Pasqua con chi vuoi”, kerst met je familie, Pasen met wie je wilt. In de praktijk vieren veel Sicilianen Paaszondag gewoon met de familie, met een uitgebreide lunch die tot ver in de middag duurt. Zo doen wij het meestal ook.
Paasmaandag, Pasquetta, is anders: dan trekt iedereen met vrienden of familie naar buiten voor een picknick of barbecue. Daarover verderop meer.

Chocolade-eieren met een verrassing
Dé paastraditie die je in Nederland niet kent: kinderen krijgen met Pasen grote holle chocolade-eieren (uova di Pasqua) met een verrassing erin. En niet één: ze krijgen er een van opa en oma, van tantes en ooms, van vrienden van de familie en van bekenden. Een kind kan zo met Pasen thuiskomen met een hele stapel eieren.
De eieren zijn verpakt in glimmend, kleurrijk papier. Favoriet bij veel kinderen zijn de eieren van Kinder, of eieren met de tekenfilm- en speelgoedfiguren die op dat moment populair zijn. Eieren verstoppen en zoeken met de paashaas, zoals in Nederland, doen ze op Sicilië niet.



Kerk en processies in de Goede Week
In de Settimana Santa, de week voor Pasen, gaan veel Sicilianen naar de kerk, en in heel wat dorpen en steden trekken processies door de straten. Een paar momenten:
- Palmzondag (Domenica delle Palme): in de kerk worden olijftakjes gezegend, vaak versierd met een klein wit duifje. Die nemen mensen daarna mee naar huis.
- Goede Vrijdag (Venerdì Santo): de dag van de grote processies, vaak ’s avonds en in stilte, met beelden van Christus en van Maria in rouw.
- Paaszaterdag: ’s avonds laat is de paaswake in de kerk.
- Paaszondag: in veel dorpen is er een feestelijke incontro (ontmoeting), waarbij een beeld van Maria en een beeld van de verrezen Christus elkaar op het plein tegemoet worden gedragen, met klokgelui en soms knallen.
Bijzondere paastradities op Sicilië
- Misteri van Trapani: de beroemdste processie van Sicilië. Al meer dan 400 jaar worden op Goede Vrijdag 20 houten beeldengroepen door de stad gedragen, ongeveer twintig uur lang, de hele nacht door tot zaterdagochtend.
- Enna: in de Goede Week lopen hier honderden incappucciati mee, leden van broederschappen met puntige kappen, een traditie uit de Spaanse tijd.
- Diavolata van Adrano: vlak bij de Etna. Op Paaszondag wordt hier een religieus toneelstuk uit de achttiende eeuw opgevoerd, met duivels, de Dood en de aartsengel Michaël: het gevecht tussen goed en kwaad.
- Prizzi (bij Palermo) heeft op Paaszondag de “dans van de duivels”, met angstaanjagende maskers.
- Piana degli Albanesi (bij Palermo) viert Pasen volgens de Byzantijnse ritus, in traditionele Albanese klederdracht.
Wil je een van deze tradities zien? De precieze tijden verschillen per jaar en worden meestal pas een paar weken voor Pasen bekendgemaakt door de gemeente.
Wat eet je met Pasen?
- Colomba: een luchtige paascake in de vorm van een duif, met amandelen en suiker erop. De paasversie van de panettone.
- Cuddura cu l’ova: een zoet brood of koek waarin hele eieren, nog in de schaal, worden meegebakken.
- Agnello pasquale: een lammetje van marsepein. Het bekendste komt uit Favara, met een vulling van pistache.
- Cassata: de bekende Siciliaanse taart met ricotta en marsepein is ook met Pasen een klassieker.
- Lam staat bij veel families op tafel bij de paaslunch.
Pasquetta: picknicken op de Etna
Op Paasmaandag gaat half Sicilië op pad voor de eerste scampagnata van het jaar: een uitje naar buiten met een uitgebreide picknick of barbecue. Rond de Etna trekken heel veel mensen de berg op, om in de bossen op de vulkaan te picknicken. Dat is echt typisch voor deze dag. Reken op drukke wegen, volle parkeerplaatsen, volle picknickplekken en volle restaurants op de berg.
Hetzelfde zie je op andere vrije dagen in het voorjaar, zoals 25 april (Bevrijdingsdag), 1 mei en 2 juni (Dag van de Republiek): ook dan zit half Sicilië picknickend in het bos of op de Etna.
Tip: wil je op Pasquetta naar de Etna? Ga vroeg, of kies juist een rustiger moment in de week na Pasen.
Excursies rond Pasen
Paaszondag is echt een familiedag: er zijn dan minder gidsen beschikbaar en sommige excursiebedrijven zijn dicht. Op Pasquetta is het druk op de Etna. Boek in de paasperiode dus op tijd.
Altijd mogelijk, ook op Paaszondag en Pasquetta: de kabelbaan van de Etna Zuid. Je kunt alleen met de kabelbaan naar 2500 meter, of daarna verder omhoog met de 4×4-bus of de sneeuwbus, afhankelijk van of er sneeuw ligt.

Kabelbaan Etna Zuid 2500 m
Ook op Paaszondag en Pasquetta

Kabelbaan + 4×4-bus of sneeuwbus
Tot 2900 m, ook op Paaszondag en Pasquetta
In de dagen rond Pasen: wat er verder kan, hangt af van het weer en van hoe vroeg Pasen valt. Valt Pasen eind maart, dan ligt er boven op de Etna vaak nog sneeuw en zijn nog niet alle tochten begonnen. Bijvoorbeeld:

Kabelbaan + 4×4 bus + gids
Etna Zuid tot 3000 m

Monti Sartorius & lavagrot
Kraters en een lavagrot

Dagtrip Etna & Alcantara
Met pick-up, hele jaar
De quadtours rijden niet op alle paasdagen: vraag het even na als je op Paaszondag of Pasquetta wilt rijden. Meer tips per maand vind je bij Sicilië in maart en Sicilië in april. Tot en met 15 april gelden op de Etna nog de winterregels: winterbanden, of sneeuwkettingen of sneeuwsokken in de auto.
Veelgestelde vragen
Is Goede Vrijdag een vrije dag in Italië?
Nee. Goede Vrijdag is in Italië een gewone werkdag. Paaszondag en Paasmaandag (Pasquetta) zijn wel vrije dagen. Scholen zijn rond Pasen meestal een paar dagen dicht.
Kan ik met Pasen een excursie doen op de Etna?
Ja. De kabelbaan van de Etna Zuid is ook op Paaszondag en Pasquetta open, alleen of met de 4×4-bus of sneeuwbus erachteraan. Welke andere excursies kunnen, hangt af van het weer en van hoe vroeg Pasen valt.
Wat is Pasquetta?
Pasquetta is Paasmaandag. Italianen trekken dan met vrienden of familie naar buiten voor een picknick of barbecue. Op Sicilië is de Etna daarvoor een populaire plek.
Wat krijgen kinderen in Italië met Pasen?
Grote holle chocolade-eieren met een verrassing erin, vaak van meerdere familieleden en vrienden. Eieren zoeken met de paashaas doen ze op Sicilië niet.
Waar zie je de mooiste paasprocessies op Sicilië?
De bekendste zijn de Misteri van Trapani op Goede Vrijdag en de processies van de incappucciati in Enna. Vlak bij de Etna is de Diavolata van Adrano op Paaszondag bijzonder.
Meer feestdagen: lees ook Kerst op Sicilië, Oud en nieuw op Sicilië en het overzicht van Italiaanse feestdagen en Siciliaanse evenementen.


